Wydarzenia związane z przypadającym 6 marca dniem pamięci o osobach, które sprzeciwiały się reżimom totalitarnym i masowym zbrodniom w XX i XXI w. przygotowało Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi we współpracy z Instytutem Pileckiego.

Jak poinformowała Justyna Tomaszewska z centrum, w planach tegorocznych obchodów Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych jest pokaz filmu o Rafale Lemkinie "Watchers of the Sky" w reż. Edet Belzberg, który rozpocznie się w środę o godz. 18. Dokument nagrodzony na festiwalu filmów Sundance w 2014 r. opowiada o wyróżnionym tytułem "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata" prawniku, twórcy pojęcia "ludobójstwo" oraz konwencji ONZ o karaniu i zapobieganiu zbrodni ludobójstwa. Lemkin (1900-1959) jest znany z tego, że doprowadził do formalnej akceptacji zasady, że zbrodnią jest niszczenie grup narodowych, etnicznych, rasowych i religijnych.

Po projekcji odbędzie się dyskusja poświęcona postaci Lemkina połączona z prezentacją książki pt. "Nieoficjalny. Autobiografia Rafała Lemkina". Wezmą w niej udział m.in. Bartosz Gralicki z Instytutu Pileckiego oraz Ewa Wiatr z Uniwersytetu Łódzkiego.

Na terenie Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi będącym ośrodkiem popularyzowania wielokulturowego i wieloetnicznego dziedzictwa Łodzi znajduje się m.in. Pomnik Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata - Polaków Ratujących Żydów. Pierwszy w kraju tego typu monument mieści się w Park Ocalałych - miejscu upamiętniającym osoby, które przeszły przez istniejące w czasie II wojny światowej Ghetto Litzmannstadt.

Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych - święto obchodzone 6 marca - ustanowione zostało 10 maja 2012 r. przez Parlament Europejski. Ma na celu uhonorowanie pamięci osób, które sprzeciwiały się reżimom totalitarnym i masowym zbrodniom w XX i XXI w. 6 marca przypada rocznica śmierci Mosze Bejskiego (ur. w 1921 r. w Działoszycach) - inicjatora Ogrodów Sprawiedliwych w Jerozolimie i współtwórcy tytułu "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata".

Parlament Europejski podjął tę inicjatywę, by pojęcie "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata" odnoszące się do ludzi pomagającym Żydom w okresie Holokaustu, rozszerzyć na cały świat i na inne tego typu zjawiska. Za "Sprawiedliwych" twórcy idei Europejskiego Dnia Pamięci uważają osoby, które ryzykowały własnym życiem, aby ocalić innych oraz tych, którzy występowali w obronie ludzkiej godności w okresie totalitaryzmu nazistowskiego i komunistycznego, w czasie ludobójstw i masowych mordów oraz wszystkich zbrodni przeciwko ludzkości popełnionych w XX i XXI w. Ma on cel głównie edukacyjny, promujący postawy sprzeciwu wobec reżimów i pomocy osobom szykanowanym.