Cud nad Wisłą uratował Europę

  

W dniach 13-15 sierpnia 1920 r. na przedpolach Warszawy rozegrała się decydująca bitwa wojny polsko-bolszewickiej. Określana mianem "Cudu nad Wisłą" i uznawana za 18. przełomową bitwę w historii świata zadecydowała o zachowaniu przez Polskę niepodległości i uratowaniu Europy przed bolszewizmem.

W niedzielne popołudnie w Ossowie rozpoczęła się rekonstrukcja Bitwy Warszawskiej 1920 roku.

Wojna polsko-bolszewicka rozpoczęła się krótko po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Będąca początkiem wojny Operacja "Wisła" rozpoczęta została z rozkazu Lenina już 18 listopada 1918 roku. Pokonanie Polski było dla Lenina celem taktycznym - głównym było udzielenie pomocy komunistom, którzy w tym samym okresie próbowali rozpocząć rewolucję w Niemczech i w krajach powstałych z rozpadu Austro-Węgier.

Walki polsko-bolszewickie trwały do października 1919 roku. Przerwały je na trzy miesiące rozmowy pokojowe, które toczyły się w Moskwie i w Mikaszewiczach na Polesiu. Rozmowy te były swoistą "zasłoną dymną", bolszewicy cały czas bowiem przygotowywali plany inwazji przeciwko Polsce.

Poza tym uwolnienie części sił Armii Czerwonej pozwoliło bolszewikom zadać ciężkie straty wojskom "białego generała" Antona Denikina, a także zmusić ukraińskiego przywódcę, walczącego zarówno z Rosjanami, jak i z Polakami, Semena Petlurę, do wycofania się na terytorium Polski.

Z Petlurą rząd polski zawarł jednak porozumienie - w zamian za uznanie przez Ukrainę praw Polski do Małopolski Wschodniej (zwłaszcza do Lwowa), Polska uznała rząd Ukraińskiej Republiki Ludowej. Podpisano też wspólną konwencję wojskową. 7 maja 1920 roku siły polsko-ukraińskie wkroczyły do Kijowa. W tej sytuacji Armia Czerwona rozpoczęła ofensywę, dowodzoną przez Michaiła Tuchaczewskiego, jednego z najzdolniejszych dowódców sowieckich. Zdecydowany atak Tuchaczewskiego miał na celu zdobycie Warszawy, jednocześnie armia Siemiona Budionnego zaatakowała Polaków w rejonie Lwowa, a korpus kawalerii Gaj-Chana miał opanować północne Mazowsze, aby w ten sposób otoczyć i ostatecznie pokonać siły polskie.

Wydawało się, że stolica jest nie do obrony. Jednak w czasie, kiedy Armia Czerwona zbierała siły do ostatecznej bitwy, Polacy przegrupowali wojska. Marszałek Józef Piłsudski już w pierwszej połowie lipca planował doprowadzenie do wielkiej bitwy. Początkowo zamierzał zatrzymać odwrót polskiej armii na linii Narwi i Bugu. Jednak szybszy i bardziej dramatyczny odwrót polskich wojsk wymuszał wybranie nowej lokalizacji.

Bitwa Warszawska toczyła się w dniach 13-15 sierpnia 1920 roku. Rozegrana została zgodnie z planem operacyjnym, który na podstawie ogólnej koncepcji Józefa Piłsudskiego opracowali szef sztabu generalnego Tadeusz Rozwadowski, płk Tadeusz Piskor i kpt. Bronisław Regulski. Głównym celem operacji było odcięcie korpusu Gaj-Chana od armii Tuchaczewskiego i od zaplecza oraz wydanie skoncentrowanej bitwy na przedpolu Warszawy.

Operacja składała się z trzech skoordynowanych, choć oddzielonych faz: obrony na linii Wieprza, Wkry i Narwi - co stanowiło rodzaj działań wstępnych; rozstrzygającej ofensywy znad Wieprza (na północ, na skrzydło sił bolszewickich) oraz wyparcia Armii Czerwonej za Narew, pościgu, osaczenia i rozbicia armii Tuchaczewskiego.

W czasie polskich przygotowań do ostatecznego rozstrzygnięcia bolszewicy zbliżali się do Warszawy. Sądzili, że podda się ona w ciągu kilku godzin. Stolicę miały bezpośrednio atakować trzy armie:
 , XV i XVI, natomiast IV Armia wraz z konnym korpusem Gaj-Chana maszerowała na Włocławek i Toruń z zamiarem przejścia Wisły na Kujawach, powrotu na południe i wzięcia stolicy w kleszcze od zachodu.

Bitwa Warszawska rozpoczęła się 13 sierpnia walką o przedpole stolicy, m.in. o Radzymin, który kilkanaście razy przechodził z rąk do rąk. Ostatecznie polscy żołnierze, za cenę wielkich strat, utrzymali Radzymin i inne miejscowości, odrzucając nieprzyjaciela daleko od swoich pozycji.

14 sierpnia działania zaczepne na linii Wkry podjęła 5. Armia gen. Władysława Sikorskiego, mająca przeciw sobie siły sowieckiej IV i XV armii. W zaciekłej walce pod modlińską twierdzą wyróżniała się m.in. 18. Dywizja Piechoty gen. Franciszka Krajewskiego. Ciężkie boje, zakończone polskim sukcesem, miały miejsce również pod Pułtuskiem i Serockiem. 16 sierpnia gen. Sikorski śmiałym atakiem zdobył Nasielsk. Mimo to inne jednostki sowieckie nie zaprzestały marszu w kierunku Brodnicy, Włocławka i Płocka.

Jednym z ważnych fragmentów Bitwy Warszawskiej było zdobycie 15 sierpnia przez kaliski 203. Pułk Ułanów sztabu 4. armii sowieckiej w Ciechanowie, a wraz z nim - kancelarii armii, magazynów i
jednej z dwóch radiostacji, służących Sowietom do utrzymywania łączności z dowództwem w Mińsku. Szybko podjęto decyzję o przestrojeniu polskiego nadajnika na częstotliwość sowiecką i rozpoczęciu zagłuszaniu nadajników wroga, dzięki czemu druga z sowieckich radiostacji nie mogła odebrać rozkazów. Warszawa bowiem na tej samej częstotliwości nadawała przez dwie doby bez przerwy teksty Pisma Świętego - jedyne wystarczająco obszerne teksty, które udało się szybko odnaleźć.

Brak łączności praktycznie wyeliminował więc 4. Armię z bitwy o Warszawę.

Faza obronna Bitwy Warszawskiej trwała do 16 sierpnia, kiedy to, dzięki działaniom marszałka Piłsudskiego, nastąpił przełom. Dowodzona przez niego tzw. grupa manewrowa, w skład której wchodziło pięć dywizji piechoty i brygada kawalerii, przełamała obronę bolszewicką w rejonie Kocka i Cycowa, a następnie zaatakowała tyły wojsk bolszewickich nacierających na Warszawę. Tuchaczewski musiał wycofać się nad Niemen.

Ostateczną klęskę bolszewicy ponieśli pod Osowcem, Białymstokiem i Kolnem. Według nowej koncepcji (opracowanej wraz z gen. Rozwadowskim) polska grupa uderzeniowa miała zgromadzić się nad dolnym Wieprzem, między Dęblinem a Chełmem, i wejść w skład gruntownie zreorganizowanych polskich oddziałów. Linię obrony (liczącą ok. 800 km) Piłsudski oparł o rzeki: Orzyc-Narew-Wisła-Wieprz-Seret. Podzielił ją na trzy fronty, przydzielając dowództwo generałom, do których miał największe zaufanie: Józefowi Hallerowi (Front Północny - obrona Warszawy), Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu (Front Środkowy - uderzenie na armię Tuchaczewskiego) i Wacławowi Iwaszkiewiczowi (Front Południowy).

18 sierpnia, po starciach pod Stanisławowem, Łosicami i Sławatyczami, siły polskie znalazły się na linii Wyszków-Stanisławów-Drohiczyn-Siemiatycze-Janów Podlaski-Kodeń. W tym czasie 5. Armia gen. Sikorskiego, wiążąc przeważające siły sowieckie nacierające na nią z zachodu, przeszła do natarcia w kierunku wschodnim, zdobywając Pułtusk, a następnie Serock.

19 sierpnia jednostki polskie na rozkaz Piłsudskiego przeszły do działań pościgowych, starając się uniemożliwić odwrót głównych sił Tuchaczewskiego, znajdujących się na północ od Warszawy.

21 sierpnia rozpoczęła się decydująca faza działań pościgowych: 1. dywizja piechoty z 3. Armii polskiej sforsowała Narew pod Rybakami, odcinając drogę odwrotu resztkom XVI armii sowieckiej w kierunku na Białystok, natomiast 15. dywizja piechoty z 4. Armii polskiej, po opanowaniu Wysokiego Mazowieckiego, odcięła odwrót oddziałom XV Armii sowieckiej z rejonu Ostrołęki. Podobnie 5. Armia polska przesunęła się w kierunku Mławy.

IV Armia bolszewicka, nie wiedząc o klęsce pod Warszawą, zgodnie z wytycznymi atakowała Włocławek - zamykając sobie w ten sposób drogę odwrotu. W tej sytuacji jedynym wyjściem dla oddziałów sowieckich było przekroczenie granicy Prus Wschodnich, co też zrobiły 24 sierpnia. Tam część z nich została rozbrojona.

25 sierpnia polskie oddziały doszły do granicy pruskiej, kończąc tym samym działania pościgowe.

W wyniku Bitwy Warszawskiej straty strony polskiej wyniosły: ok. 4,5 tys. zabitych, 22 tys. rannych i 10 tys. zaginionych. Straty zadane Sowietom nie są znane. Przyjmuje się, że ok. 25 tys. żołnierzy Armii Czerwonej poległo lub było ciężko rannych, 60 tys. trafiło do polskiej niewoli, a 45 tys. zostało internowanych przez Niemców.

Według odnalezionych w ostatnich latach i ujawnionych w sierpniu 2005 roku dokumentów Centralnego Archiwum Wojskowego, już we wrześniu 1919 roku szyfry Armii Czerwonej zostały złamane przez por. Jana Kowalewskiego. Manewr polskiej kontrofensywy udał się zatem m.in. dzięki znajomości planów i rozkazów strony rosyjskiej i umiejętności wykorzystania tej wiedzy przez polskie dowództwo.

Bitwa Warszawska została uznana za 18. przełomową bitwę w historii świata. Zadecydowała o zachowaniu niepodległości przez Polskę i zatrzymała marsz rewolucji bolszewickiej na Europę Zachodnią.
Wczytuję ocenę...

Promuj niezależne media! Podaj dalej ten artykuł na Facebooku i Twitterze


Wczytuję komentarze...

Rekord świata na 100-lecie niepodległości? Polskie ratowniczki podejmują to wyzwanie!

Alicja Tchórz / By Idobi - Praca własna, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=45468634

  

Alicja Tchórz, Dominika Sztandera, Kornelia Fiedkiewicz i Klaudia Naziębło chcą pobić rekord świata w ratownictwie wodnym w sztafecie 4x50 m z przeszkodami. Projekt nosi nazwę "Sztafetą po Rekord Świata w setną rocznicę odzyskania niepodległości".

Polki próbę pobicia rekordu podejmą w mistrzostwach świata w ratownictwie wodnym, które rozpoczną się 22 listopada w Australii. Pomysł zrodził się półtora roku temu po krajowych mistrzostwach, kiedy zespół Juvenii Wrocław bez specjalnego przygotowania ustanowił rekord Europy, a do rekordu globu zabrakło zaledwie o 0,62 s.

"Wynik nie został jednak zatwierdzony, bo nie było komisji antydopingowej na miejscu. Nikt się nie spodziewał, że będziemy mieli taki rezultat i że będzie potrzebne badanie. Teraz rekord Polski jest lepszy niż rekord Europy. Wtedy właśnie narodziła się myśl, że skoro poszło nam tak dobrze, to może pokusić się o próbę pobicia rekordu świata. Szukaliśmy pierwszej takiej możliwości i okazało się, że będą to mistrzostwa świata w Adelajdzie"

– powiedział trener polskich pływaczek Grzegorz Widanka.

Tchórz miała już okazję zetknąć się z ratownictwem wodnym na arenie międzynarodowej, bo startowała w igrzyskach sportów nieolimpijskich The World Games 2017 we Wrocławiu i na 200 m z przeszkodami zdobyła srebrny medal.

"Świetnie się złożyło, że akurat nasza próba pobicia rekordu, który aktualnie należy do reprezentacji Chin, wypadła w setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Stąd też taka a nie inna nazwa naszego projektu. Musieliśmy dźwignąć to sami, bo ratownictwo sportowe nie posiada w naszym kraju własnego związku i sami staraliśmy się o środki. Wszystko udało się załatwić i Polonia w Australii już na nas czeka"

– dopowiedział szkoleniowiec.

Zawodniczki Juvenii będą wspierane jeszcze przez Annę Nocoń z Śląskiego WOPR i Wiktorię Samułę z Lublina. Polska ekipa ma w planach start w zawodach drużyn narodowych, ale również w rywalizacji klubowej.

"Jestem optymistycznie nastawiony, bo ostatnie zawody w Łodzi pokazały, że dziewczyny są bardzo dobrze przygotowane. Co prawda Alicja nie mogła startować, bo rozcięła nogę i ma szwy, ale na mistrzostwa w Australii będzie gotowa" – zapewnił Widanka.

Tchórz potwierdziła, że mimo kontuzji trenowała normalnie i nic nie straciła z przygotowań.

"To już chyba norma, że musi mi się coś przydarzyć, bo rok temu skręciłam nogę. Szwy zdejmę albo jeszcze przed wylotem, albo już tam na miejscu. Trenowałam normalnie, tylko musiałam uważać i pamiętać o nodze, aby spokojnie się to wszystko zagoiło"

– dodała.

Polski zespół wyruszył w podróż w dziś rano i w Australii ma się zameldować w poniedziałek około godziny 17.15 czasu lokalnego. Na miejscu dołączy do ekipy Naziębło, która będzie lecieć ze Stanów Zjednoczonych.

"Klaudia przygotowywała się w Stanach Zjednoczonych i zapewniała nas, że ostro trenowała i będzie gotowa. Wszystko mamy zapięte na ostatni guzik i rozpoczynamy końcowe odliczanie" – dodał trener.

Tchórz zwróciła uwagę, że największym problemem może być aklimatyzacja, na którą nie będzie dużo czasu, bo już trzy dni po przylocie rozpoczną się zawody.

"Podróż będzie długa, bo potrwa 24 godziny. Ale z drugiej strony jesteśmy przygotowane do dalekich wyjazdów na zawody i jestem pewna, że damy sobie radę. Najważniejsza jest forma sportowa, a ta jest wysoka. No i szczęście, bo bez tego trudno coś osiągnąć"

– dodała pływaczka.

Sztafeta nie należy do łatwych konkurencji, bo poza elementami technicznymi dochodzi jeszcze współpraca zespołowa. Zawodniczka Juvenii przyznała, że o sukcesie mogą decydować niuanse.

"Dużo czasu poświęciłyśmy na elementy techniczne oraz pływanie pod wodą. Na przykład jedno złe, niedokładne uderzenie nogą może zadecydować o braku sukcesu. Do tego potrzebne jest wspomniane szczęście. To jest sport i nawet po doskonale przepracowanych przygotowaniach bez chociaż odrobiny szczęścia trudno jest o sukces" – skomentowała Tchórz.

W jej przypadku wyjazd do Australii to początek dłuższej podróży. Wrocławianka po zawodach w Adelajdzie nie wróci do kraju, ale poleci do Chin na mistrzostwa świata na krótkim basenie.

"W domu zamelduję się ponownie dopiero 23 grudnia. Dlatego już teraz muszę pomyśleć o prezentach pod choinkę dla bliskich. To będzie długa wyprawa, ale wierzę, że wrócę z medalami" – podsumowała.

 

Wczytuję ocenę...

Promuj niezależne media! Podaj dalej ten artykuł na Facebooku i Twitterze

Źródło: PAP, niezalezna.pl

Tagi

Wczytuję komentarze...

Nasza strona używa cookies czyli po polsku ciasteczek. Korzystając ze strony wyraża Pan/i zgodę na używanie ciasteczek (cookies), zgodnie z aktualnymi ustawieniami Pana/i przeglądarki. Jeśli chce Pan/i, może Pan/i zmienić ustawienia w swojej przeglądarce tak aby nie pobierała ona ciasteczek.


Strefa Wolnego Słowa: niezalezna.pl | gazetapolska.pl | panstwo.net | vod.gazetapolska.pl | naszeblogi.pl | gpcodziennie.pl